Kalitatif Veri Ne Demek? Psikolojik Bir Mercekten Anlamak Bir araştırma okurken ya da bir deneyimin anlamını çözmeye çalışırken hepimiz bir soruyla karşılaşmış olabiliriz: “Bu bilgi neyi anlatıyor gerçekten?” Fark ettim ki günlük yaşamda insanlar davranışları, hisleri ve ilişkileri tanımlarken sayılardan çok hikâyelere ihtiyaç duyuyorlar. İşte bu yazıda, kalitatif veri ne demek sorusunu psikolojik boyutlarıyla ele alacağım. Bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji bağlamında kalitatif verinin gücünü ve sınırlarını tartışırken kendi içsel deneyimlerinizle bağ kurmanızı sağlayacak örnekler ve sorular getireceğim. Kalitatif Veri Nedir? Kalitatif veri, sayılardan ziyade niteliklerle ilgilidir. Rakamlarla ölçülmeyen; insanların deneyimlerini, yorumlarını, bakış açılarını açıklayan verilerdir. Bir kişinin bir olaya…

14.00’te Nasıl Yazılır? Saatin Dilimizdeki Tartışmalı Yolculuğu İzmir’de yaşayan, sosyal medyada tartışmayı seven biri olarak şunu söyleyeyim: saat yazımı üzerine kafa yormak çoğu insan için gereksiz bir detay gibi görünse de, bana göre dilin inceliklerini ve günlük hayatımızdaki karmaşayı anlamak için mükemmel bir pencere. “14.00’te nasıl yazılır?” sorusu, basit gibi duran ama aslında inanılmaz derecede tartışmalı bir mesele. Gelin, birlikte bu meseleye cesurca dalalım. Net Bir Başlangıç: 14.00 mu, 14.00’te mi? Öncelikle söyleyeyim, saat yazımıyla ilgili kuralların kaotikliği beni hem deli ediyor hem de büyülüyor. “14.00” dediğimizde, uluslararası standartlara uygun bir 24 saatlik gösterimi kullanıyoruz. Ama işin içine Türkçe girdiğinde…

Heyet Raporu İçin Kaç Doktor İmzası Lazım? – Arkadaş Sohbeti Tadında Bir İnceleme Tamam, baştan söyleyeyim: İzmir’de yaşıyorum, 25 yaşındayım ve arkadaş ortamında espri yapmadan duramayan ama içten içe her şeyi fazlasıyla düşünen biriyim. Yani bu yazıyı okurken zaman zaman “Vay be, bu da düşündürmüş” diyeceğiniz, bazen de “Ahah, evet ben de öyle yapıyorum” diyeceğiniz sahneler olacak. Konumuz ise şu: Heyet raporu için kaç doktor imzası lazım? Günlük Hayattan Bir Sahne Geçen gün kahvede oturuyorum, arkadaşım bana bakıyor: – “Ulan, heyet raporu alman gerekiyor, kaç doktor imzası lazım biliyor musun?” İçimden: “Bunu bilmiyorsan sen hangi dünyada yaşıyorsun?” dedim ama gülerek:…

Helvacı Ali Nereli? Bir Lezzet Yolculuğu İstanbul’daki hayatımın en sıradan anlarından biri, günün sonunda ofisten çıkıp eve doğru yürürken helva almak için Helvacı Ali’nin dükkanına uğramam. Bazen, bir lokma helva, tüm günü anlamlandırmak için yeterli olabiliyor. Ama gelin görün ki, son zamanlarda sıkça aklıma takılan bir soru var: “Helvacı Ali nereli?” Bunu düşündükçe, bir yandan da ona nasıl bu kadar aşina olduğumu sorguluyorum. Belki de bu, sadece tatla ilgili değil, çok daha derin bir bağlantı. Hem tat, hem anı, hem de bir geçmişin izleri var bu helvada. Helvacı Ali’nin Sade Dünyası Ali’nin dükkanı, İstanbul’un karmaşasında bir sığınak gibi. Şehrin gürültüsünden,…

Helvacı Ali Nereli? Bir Lezzet Yolculuğu İstanbul’daki hayatımın en sıradan anlarından biri, günün sonunda ofisten çıkıp eve doğru yürürken helva almak için Helvacı Ali’nin dükkanına uğramam. Bazen, bir lokma helva, tüm günü anlamlandırmak için yeterli olabiliyor. Ama gelin görün ki, son zamanlarda sıkça aklıma takılan bir soru var: “Helvacı Ali nereli?” Bunu düşündükçe, bir yandan da ona nasıl bu kadar aşina olduğumu sorguluyorum. Belki de bu, sadece tatla ilgili değil, çok daha derin bir bağlantı. Hem tat, hem anı, hem de bir geçmişin izleri var bu helvada. Helvacı Ali’nin Sade Dünyası Ali’nin dükkanı, İstanbul’un karmaşasında bir sığınak gibi. Şehrin gürültüsünden,…

Beyaz Horoz Hadisi Sahih midir? Bilimsel Bir Mercekten Bakış Selam, ben Eskişehir’de üniversitede çalışan 27 yaşında bir araştırmacıyım. Bugün size, İslam literatüründe zaman zaman karşımıza çıkan ve merak uyandıran bir konu olan Beyaz horoz hadisi sahih midir? sorusunu hem akademik hem de günlük bir dille anlatacağım. Hadi gelin, horozun peşinden bilimsel bir yolculuğa çıkalım. Beyaz Horoz Hadisi Nedir? Beyaz horoz hadisi, İslam kaynaklarında özellikle bazı mezhepler ve rivayet zincirlerinde geçer. Kısaca özetlemek gerekirse, hadiste beyaz bir horozun belirli bir davranışı veya görünümüyle bazı olayların habercisi olacağına dair bilgiler yer alır. Bu hadisin doğruluğu, yani sahihliği, İslam ilmi açısından tartışmalıdır. Peki…

İstanbul’un Dönüşümü: Saltanatın Kaldırılmasının Ardından Farklı kültürlerin ritüellerini, sembollerini ve akrabalık yapılarındaki çeşitliliği gözlemlemek, insanın dünyayı daha derin bir biçimde anlamasını sağlıyor. İstanbul, tarih boyunca pek çok medeniyete ev sahipliği yapmış bir şehir olarak, bu çeşitliliğin en yoğun hissedildiği alanlardan biri. 1922’de saltanatın kaldırılması, sadece siyasi bir dönüm noktası değil, aynı zamanda kentin sosyal, kültürel ve ekonomik yapısında bir dönüşümün de başlangıcı oldu. Bu yazıda, Saltanatın kaldırılmasından sonra İstanbul’u kim yönetti? kültürel görelilik perspektifiyle ele alıyor, kimlik oluşumu, ritüeller ve ekonomik sistemler üzerinden bir antropolojik bakış açısı sunuyorum. Kültürel Görelilik ve Yönetim Antropolojide kültürel görelilik, bir toplumu kendi değerleri ve…

Alerjiden Dolayı Yüz Şişmesi Nasıl Geçer? Yüz Şişmesine Karşı Bir Genç Yetişkinin Hayatta Kaldığı Macera Hayat bazen seni öyle bir yere koyar ki, o an “Ya, nasıl bu kadar şiştim?” diye düşünmekten başka hiçbir şey yapamazsın. Mesela alerji… Bilirsiniz, alerjiler başına bela olabilir. Hele ki o anlarda aynada kendine bakarken, “Ya ben bu kadar mı şiştim?” diye sorduktan sonra durumu kabullenmen gerekir. Ama üzülme, yalnız değilsin. İzmir’de 25 yaşında, içten içe her şeyi fazla düşünen, ama dışarıya karşı sürekli espri yapan bir genç olarak, bu yazıda yüz şişmesine karşı bildiğim her şeyi paylaşacağım. Hem de komik bir dille, çünkü şişen…

Uludağ Gazoz Nerenin Mali? Bir Genç Yetişkinin Hikâyesi Bazen, geçmişin bize bir şekilde hatırlatılması gerekir. Bazen bir şişe gazoz, bir anıyı tetikler, bir duyguyu canlandırır. Uludağ Gazoz, benim için tam olarak böyle bir şey. Hani bir bakarsınız, sıradan bir içecek, ama aslında çok daha fazlasıdır. Bu yazıyı yazarken, kaybettiğimiz çocukluğumuzun, neşemizin, o eski zamanların hatırasına selam duruyorum. Şimdi, size Uludağ Gazoz’un nereden geldiğini anlatmak istiyorum, ama anlatacağım şey aslında bir yerden daha çok bir hissiyat. Bir Gazoz Şişesi ve Kaybolan Zamanlar Kayseri’de, büyüdüğüm sokakta, o kadar çok şey vardı ki hatırladığım. Eski mahalle bakkalı, şehre gelen ilk simit arabası, akşamları…

Prangalar Eskittim Ne Demek? Hayat bazen zorlayıcı, bazen ise düşündüğünüzden çok daha karmaşık olabiliyor. Yavaşça büyüdükçe fark ettiğiniz şeylerden biri de, aslında içinde yaşadığınız toplumsal yapının, size veya size benzeyen birine, türlü türlü prangalar takması. “Prangalar eskittim” derken aslında bir anlamda bu yüklerden, bu zincirlerden kurtulmuş olmak, özgürleşmek ve her şeye rağmen bir yol bulmak demek. Hadi gelin, biraz geçmişe dönelim. Ankara’da büyüyen bir çocuk, ekonomik bir bakış açısıyla hayatı anlamaya çalışan bir yetişkin ve sonunda bunların hepsinin bir araya geldiği anları hatırlayarak bu “prangalar eskittim” temasını derinlemesine irdeleyelim. Çocukluk ve Toplumsal Baskı Çocukluk zamanlarımda, aslında hiçbir şeyin ne kadar…